Fotoalbum Berlijn 1996

l u d o v i c o . b e | r e i z e n

B e r l i j n 1 9 9 6 - 9 8

Friedrichstrasse - Potzdamer Platz - open air gallery (de muur) - overige architectuur

In de zomer van 1996, nog geen zeven jaar na de val van de muur, werd er in Berlijn volop gebouwd: alle sporen van het verleden moesten zo snel mogelijk worden uitgewist en er moest een prachtige, nieuwe, moderne stad verrijzen die haar plaats moest innemen tussen de internationale grootsteden - zoals in het verleden van Berlijn wel vaker is gebeurd. Aan de Potzdamer Platz, het vroegere centrum van de stad, en ook vandaag nog het scharnier tussen Oost- en West-Berlijn rezen nieuwe, statige kantoorgebouwen in de lucht, ontworpen door prestigieuze architecten (niet hun beste werk). De Rijksdag, het parlementsgebouw, werd van onder tot boven onder handen genomen, en overal woedden bouwplannen om zo vlug mogleijk de toekomst naar het heden toe te halen.

Friedrichstrasse

De Friedrichstrasse was in de jaren twintig een van de uitgaanswijken van de stad, die van Potsdamer Platz naar Unter Den Linden voerde. Na de oorlog sneed de muur het zuidelijk deel af, Checkpoint Charlie vormde hier een van de weinige grensovergangen tussen West- en Oost-Berlijn. Nu is de straat helemaal gerenoveerd met vierkante, strenge kantoorgebouwen - en de luxueuze winkelcentra van de Friedrichspassagen - en een van de druktste winkelstraten van de stad geworden.

Een van de opmerkelijkste gebouwen in de Friederichstrasse is het glazen kantoorgebouw met de Berlijnse vestiging van het Franse warenhuis Galeries Lafayette. Het beslaat een volledig perceel, en is van onder tot boven bekleed met gefumeerd glas. Aan de buitenkant liggen kantoren en binnenin ligt het warenhuis dat verschillende verdiepingen omvat rondom twee omgekeerd op elkaar staande trechters van glas die het hele gebouw doorsnijden en het licht tot helemaal onderaan brengen, een moderne verwijzing naar het bekende atrium van hetzelfde warenhuis in Parijs. Een echt spiegelpaleis met duizelingwekkende reflecties.

De Potsdamer Platz in opbouw

In 1996 waren de bouwwerken aan de Potsdamer Platz nog in volle gang. In 1920 was hier het drukste kruispunt van Europa, met de eerste verkeerslichten. Tijdens de oorlog werd de omgeving grondig gebombardeerd, omdat Hitlers hoofdkwartier, de rijkskanselarij, vlakbij stond. Na de oorlog werden de ruïnes door het Oost-Duitse bestuur afgebroken en kreeg je de grootste onbebouwde plek midden in een stad. Na de val van de muur werd in ijltempo een nieuwe, moderne stad in de stad gebouwd midden op het niemandsland dat de geschiedenis hier had achtergelaten. In een rood paviljoen vlak bij het centrale kruispunt kon je de bouwplannen en de maquettes bewonderen die een indruk gaven van hoe het er allemaal uiteindelijk zou moeten gaan uitzien (stedelijk ontwerp van Renzo Piano, individuele gebouwen van verschillende architecten). Een tijdlang de grootste bouwwerf in Europa: tijdens m'n bezoek in 1996 heb ik hier 23 kranen geteld.

In 1998 werden de eerste gebouwen aan de zuidkant bij het het Landwehrkanaal al in gebruik genomen; ondertussen werden aan de noordkant de torens aan het kruispunt van de Potsdamer Platz nog in de hoogte getrokken.

Het spookachtige ondergrondse station dat onder de Potsdamer Platz onder de muur doorliep, was opnieuw aangesloten op het Oost-Berlijnse net, en had een nieuwe verflaag gekregen, maar zag er voor de rest nog even oninneembaar uit als een ondergronds labyrint.

optimaal weergegeven in MoZilla FireFox